Uluslararası risk analiz firması Eurasia Group, yayımladığı yeni raporda çarpıcı bir uyarıda bulundu:
👉 ABD’de yaşanacak siyasi çalkantılardan en fazla etkilenecek ülke Kanada olabilir.
Rapora göre 2026 yılı, Kanada–ABD ilişkileri açısından bir dönüm noktası olabilir. On yıllardır süregelen istikrarlı ortaklık, artık geçmişte kaldı ve yerini belirsizlik, kırılganlık ve stratejik risklere bırakıyor.
“Bu İlişki Artık Tarih Oldu”
Eurasia Group’un değerlendirmesi oldukça sert:
“Kanada ile ABD arasındaki uzun süreli ilişki artık tarih oldu.”
Rapora göre Donald Trump’ın yeniden iktidara gelişiyle birlikte:
-
Kurumları zayıflatmaya yönelik politikalar
-
Gücü merkezileştirme çabaları
-
Devlet mekanizmasının siyasi amaçlarla kullanılması
sadece ABD iç siyasetini değil, doğrudan Kanada ekonomisini, dış politikasını ve küresel konumunu da etkiliyor.
Bu durum Ottawa için karmaşık bir denklem yaratıyor:
Hem ABD ile ilişkileri yönetmek zorunda, hem de aynı anda yeni ortaklıklar inşa etmek zorunda.
⚖️ Kanada Aynı Anda Hem Savunmada Hem Hücumda Olmak Zorunda
Raporda Kanada için kullanılan strateji tanımı dikkat çekici:
“Ottawa hem savunma hem saldırı pozisyonunu aynı anda oynamak zorunda.”
Bu ne anlama geliyor?
-
ABD gibi öngörülemez bir ortakla ilişkileri yönetmek
-
Ticari bağımlılığı azaltmaya çalışmak
-
Aynı zamanda Avrupa, Asya ve diğer bölgelerle yeni ilişkiler kurmak
Ancak rapor, Kanada’nın ticareti çeşitlendirme çabalarının da “güçlü karşı rüzgârlarla” karşılaşacağını söylüyor.
🧱 Gerginliğin Başlangıcı: 2024 ve Trump’ın “Kanada Eyalet Olsun” Söylemi
İlişkiler özellikle 2024’te Trump’ın Beyaz Saray’a dönüşüyle ciddi şekilde bozuldu.
Trump’ın Kanada’yı ABD eyaleti yapma yönündeki açıklamaları, sembolik gibi görünse de diplomatik güveni ciddi biçimde sarstı.
Sonrasında gelen ekonomik hamleler ise somut etkiler yarattı:
-
Çelik tarifeleri
-
Alüminyum tarifeleri
-
Otomotiv sektörü vergileri
-
Kereste ihracatına ağır vergiler
Bu sektörler Kanada ekonomisinin omurgasını oluşturuyor. Dolayısıyla her yeni tarife, yalnızca ticari değil yapısal bir tehdit anlamına geliyor.
🌎 ABD’nin Küresel Güç Arzusu Kanada’yı Savunmaya Zorluyor
Raporda Trump yönetiminin Venezuela’da Nicolás Maduro’ya yönelik askeri operasyonuna da atıf yapılıyor. Bu tür hamleler, ABD’nin Batı Yarımküre üzerinde daha agresif bir kontrol arzusu taşıdığını gösteriyor.
Bu da Kanada için şu anlama geliyor:
👉 Egemenliğini savunmak zorunda, ama aynı zamanda ABD’ye olan bağımlılığını da inkâr edemiyor.
Bu çelişki, Kanada dış politikasının önümüzdeki yıllardaki en büyük sınavlarından biri olabilir.
⚠️ “Zombi NAFTA” Tehlikesi
Raporda dikkat çeken kavramlardan biri de:
🧟♂️ “Zombie USMCA” (Zombi CUSMA / NAFTA)
Bu şu demek:
-
Anlaşma resmen yürürlükte
-
Ama siyasi destek yok
-
Güncellenmiyor
-
Güvence sağlamıyor
-
Her an çözülebilir
Eurasia Group’a göre anlaşma:
Ne tamamen ölü, ne de gerçekten canlı.
Bu da yatırımcılar ve şirketler için ciddi bir risk ortamı yaratıyor.
💬 “İyi haber var, kötü haber de var”
Raporda tablo oldukça net:
İyi haber:
-
CUSMA uyumlu ürünler için tarifesiz ticaret şimdilik devam ediyor
-
Kanada’nın ABD’ye ortalama uygulanan vergi yükü hâlâ görece düşük
Kötü haber:
-
Trump, özellikle şu sektörleri pazarlık silahı olarak kullanacak:
-
Otomotiv
-
Çelik
-
Alüminyum
-
Amaç açık:
👉 Bu sektörleri ABD’ye geri taşımak ve Kanada’yı sürekli müzakere baskısı altında tutmak.
🌍 Alternatif Ortaklar da Sorunlu
Kanada’nın ABD dışına açılma planları da pek kolay görünmüyor.
Rapora göre:
-
İngiltere siyasi olarak kırılgan
-
Fransa iç karışıklık yaşıyor
-
Almanya karar alma süreçlerinde tıkanmış durumda
Avrupa genel olarak:
“En iyi ihtimalle felç olmuş, en kötü ihtimalle istikrarsızlığa sürükleniyor.”
Bu da Kanada’nın küresel manevra alanını daraltıyor.
🛡️ Rusya ve Çin Faktörü: Yeni Risk Katmanı
Raporda iki önemli dış tehdit daha vurgulanıyor:
🇷🇺 Rusya
-
Kanada’nın Ukrayna’ya verdiği destek nedeniyle
-
Kanada Silahlı Kuvvetlerine yönelik hibrit saldırılar ihtimali artıyor
-
NATO–Rusya gerilimi Kanada’yı doğrudan krize sürükleyebilir
🇨🇳 Çin
-
Çin ekonomisinin yavaşlaması sonucu ortaya çıkan ucuz ürün ihracatı,
özellikle Kanada otomotiv sektörü için ciddi bir tehdit oluşturuyor. -
Aynı zamanda ABD ile ilişkileri daha da karmaşıklaştırabilir.
✈️ Carney Pekin’e Gidiyor
Tüm bu tablo içinde dikkat çekici bir gelişme daha var:
Başbakan Mark Carney, önümüzdeki hafta Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile görüşmek üzere Pekin’e gidiyor.
Bu ziyaret:
-
Son 8 yıldaki ilk Kanada başbakanı düzeyinde Çin ziyareti
-
Kanada’nın yeni bir dış politika yönü aradığının açık sinyali
🧠 Sonuç: Kanada İçin “Konfor Alanı” Dönemi Bitti
Eurasia Group’un mesajı oldukça net:
Kanada artık ABD’ye koşulsuz güvenerek yoluna devam edemez.
Yeni dönem şunları gerektiriyor:
-
Daha bağımsız dış politika
-
Daha dirençli ekonomi
-
Daha çeşitli ticaret ortakları
-
Daha güçlü iç kamuoyu bilinci
Çünkü artık risk sadece ekonomik değil;
👉 Egemenlik, güvenlik ve ulusal yön meselesi.
