Ev almayı düşünüyorsan ya da mortgage yenileme tarihin yaklaşıyorsa, bu haber tam sana göre. Kanada’nın altı büyük bankasının tamamı, eylül başından bu yana sabit faizli mortgage oranlarını yükseltti. Üstelik Kanada Merkez Bankası (Bank of Canada) politika faizini değiştirmemişken. Peki ne oluyor?
Hangi banka ne kadar artırdı?
Mortgage sektörünü takip eden Canadian Mortgage Trends’in (CMT) haberlerine göre son günlerde artışlar art arda geldi:
- BMO (7 Ekim): 3 yıllık sabit oranı 20 baz puan artırarak %4,94’e, standart 5 yıllık sabit oranı da 20 baz puan artırarak %5,14’e çıkardı. Sigortalı (high-ratio) 5 yıllık oran 15 baz puan artışla %4,99 oldu.
- Scotiabank: 2 yıllık sabit oranı 15 baz puan artırarak %5,14’e yükseltti.
- RBC: Aynı hafta 1–5 yıl arası sabit oranları 10 ila 20 baz puan artırdı. Yeni 5 yıllık değişken mortgage’larda indirimlerini de azalttı.
- CIBC (9 Ekim): 1–4 yıllık sabit oranları 15, 5 yıllık sabit oranları 20 baz puan artırdı. 3 ve 5 yıllık değişken oranları da 10 baz puan yükseltti.
CMT’ye göre eylül başından bu yana toplam artışlar, 2–5 yıllık vadelerin birçoğunda 10 ila 50 baz puan arasında. En büyük artışlar TD ve RBC’de: bazı vadelerde 40–50 baz puan. CIBC’de oranlar genel olarak yaklaşık 20 baz puan yükseldi; BMO, National Bank ve Scotiabank’ta ise artışlar çoğunlukla 10–30 baz puan arasında kaldı.
Küçük bir hatırlatma: 100 baz puan, 1 yüzde puanına eşit. Yani 50 baz puanlık artış, faiz oranında yarım puanlık yükseliş demek.
Merkez Bankası faizi değiştirmediyse neden artıyor?
Sabit faizli mortgage oranları doğrudan Merkez Bankası’nın politika faizine değil, büyük ölçüde Kanada devlet tahvili getirilerine, özellikle 5 yıllık tahvile bağlı. CMT’ye göre artan petrol fiyatları ve enflasyon endişeleri küresel tahvil piyasalarında satışa yol açtı ve getiriler yükseldi.
Bank of Canada ise politika faizini 2 Eylül’de %2,25‘te sabit tuttu. Yahoo Finance Canada’nın haberine göre banka, uzun vadeli tahvil getirilerinin Kanada dahil her yerde yükseldiğine ve enflasyon riskinin yeniden arttığına dikkat çekti.
Cuma günü küçük bir nefes
CMT’ye göre 5 yıllık devlet tahvili getirisi, beklenenden zayıf gelen istihbam verisinin ardından cuma günü bir miktar geriledi. Getiri öğleden önce %3,563 civarındaydı; perşembe kapanışı ise %3,599’du. Yine de eylül başındaki seviyesinin üzerinde kaldı.
Sırada ne var?
Gözler şimdi Bank of Canada’nın 28 Ekim‘de açıklayacağı faiz kararında. Bu arada not: CIBC’nin açıkladığı oranlar bankanın doğrudan ilan ettiği oranlar; mortgage brokerları üzerinden sunulan oranlar farklı olabilir. Mortgage yenilemen yaklaşıyorsa, farklı bankaları ve broker tekliflerini karşılaştırmakta fayda var.
Kaynaklar:
Canadian Mortgage Trends – BMO hikes 3- and 5-year mortgage rates as bond yields rise again
Canadian Mortgage Trends – CIBC joins latest round of mortgage rate increases
Yahoo Finance Canada – All six big banks raised fixed mortgage rates by up to 0.5 points in five weeks
