Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD’nin İran’a yönelik askeri operasyonlarına verilen desteğin “üzüntüyle” geldiğini açıkladı. Carney, bu sürecin kurallara dayalı uluslararası düzenin zayıflamasını gözler önüne serdiğini belirtirken, saldırıların uluslararası hukukla da tutarsız göründüğünü ifade etti.
ABD’nin cumartesi günü başlattığı saldırılardan dört gün sonra ilk kez konuşan Carney, Kanada’nın operasyondan önceden haberdar edilmediğini ve katılım talebi almadığını söyledi.
“İlk bakışta bu eylemler uluslararası hukukla uyumsuz görünüyor.”
🌍 Mumbai’de Gelen Net Destek
Carney, Hindistan’ın Mumbai kentinde düzenlenen Canada-India Growth and Investment Forum etkinliğinde yaptığı konuşmada ABD’ye açık destek vermişti.
Konuşmasında öne çıkan noktalar:
-
🇺🇸 Kanada, ABD’nin İran’ın nükleer silah edinmesini engelleme çabalarını destekliyor.
-
☢️ İran’ın nükleer silah geliştirmesi “kabul edilemez” olarak değerlendiriliyor.
-
🛑 Rejimin uluslararası barış ve güvenliği tehdit etmesine karşı durulması gerektiği vurgulanıyor.
Saldırılara daha sonra Israel de katıldı.
🏛️ Anita Anand: İran’la 15 Yıldır Diplomatik İlişki Yok
Dışişleri Bakanı Anita Anand, Toronto’da katıldığı bir etkinlikte Kanada’nın tutumunun yeni olmadığını hatırlattı.
Anand’ın açıklamalarından öne çıkan başlıklar:
-
❌ Kanada, İran’la 15 yıldır diplomatik ilişki yürütmüyor.
-
🚨 İran, insan hakları ihlalleri ve devlet destekli terör nedeniyle eleştiriliyor.
-
🏴☠️ Yaklaşık 18 ay önce Islamic Revolutionary Guard Corps terör örgütü ilan edildi.
-
🕊️ Aynı zamanda sivillerin ve sivil altyapının korunması gerektiği vurgulandı.
⚖️ Parti İçinde Eleştiriler
Kanada içinde bazı Liberal milletvekilleri hükümetin verdiği desteği sorguladı.
Eleştiriler şu noktalarda yoğunlaşıyor:
-
🧭 Kanada’nın uluslararası hukuk konusunda daha net bir duruş sergilemesi gerektiği
-
👥 Sivillerin korunmasının öncelikli olması gerektiği
-
🌎 Toprak bütünlüğü ilkesinin düşman devletler için bile savunulması gerektiği
Carney ise ABD’nin Birleşmiş Milletler süreci olmadan hareket ettiğini kabul etmekle birlikte, Washington’un İran’ın uzun süredir devam eden ihlallerine yanıt verdiğini savundu.
✈️ Orta Doğu’daki Kanadalılar ve Tahliye Meselesi
Global Affairs Canada verilerine göre Orta Doğu’da 97 binden fazla Kanadalı kayıtlı durumda.
Bu kişiler arasında:
-
🎓 16 Queen’s University öğrencisi
-
👩🏫 1 öğretim üyesi
Grubun Katar’ın Doha kentinde güvende olduğu açıklandı.
Anand ayrıca:
-
🇴🇲 Gerekirse Umman hava sahasının kullanılmasını talep ettiklerini,
-
🚗 Kara ve hava yoluyla farklı tahliye seçeneklerinin değerlendirildiğini,
-
📢 Ancak şu an için organize bir askeri ya da charter tahliye planı olmadığını söyledi.
Vatandaşlara mümkünse kendi imkânlarıyla bölgeden ayrılmaları tavsiye ediliyor.
🛡️ Savunma Bakanlığı: Askerler Güvende
Savunma Bakanı David McGuinty, Orta Doğu’daki Kanada askeri personelinin tehlike dışında olduğunu açıkladı.
Ancak güvenlik gerekçesiyle:
-
👮♂️ Personel sayısı
-
📍 Konuşlandıkları yerler
kamuoyuyla paylaşılmadı.
McGuinty ayrıca İran’ın dini lideri Ali Khamenei hakkında sert ifadeler kullanarak, onun uzun yıllardır bölgede olumsuz bir rol oynadığını söyledi.
🔎 Genel Değerlendirme
Kanada hükümeti bir yandan:
-
☢️ İran’ın nükleer programına karşı net bir duruş sergiliyor,
-
🇺🇸 ABD ile stratejik uyumu koruyor,
Diğer yandan:
-
⚖️ Uluslararası hukukun aşınmasından duyduğu rahatsızlığı dile getiriyor,
-
🕊️ Sivillerin korunması gerektiğini vurguluyor.
Önümüzdeki günlerde bölgedeki gelişmelerin Kanada’nın diplomatik pozisyonunu daha da şekillendirmesi bekleniyor.
