Kanada’da iş arayan, yeni gelmiş ya da gelmeyi planlayan herkesin her ay merakla beklediği bir rapor var: Statistics Canada’nın İşgücü Anketi (Labour Force Survey). 9 Ekim’de açıklanan eylül verileri ise pek iç açıcı değil. Kanada ekonomisi eylülde 68.000 iş kaybetti ve bu, üst üste ikinci aylık düşüş oldu.
Rakamlar ne söylüyor?
Statistics Canada’ya göre ağustostaki 42.000’lik kaybın ardından eylülde istihdam 68.000 kişi (%0,3) daha azaldı. İşsizlik oranı 0,1 puan artarak %6,5‘e çıktı. İstihdam oranı da %60,6’ya geriledi.
Kayıplar tam ve yarı zamanlı işler arasında neredeyse eşit dağıldı. Bu iki aylık düşüşten önce, nisan–temmuz arasında 181.000 yeni iş eklenmişti. Yıllık bazda bakınca tablo biraz daha yumuşak: istihdam bir yıl öncesine göre hâlâ 95.000 kişi fazla.
En çok kim etkilendi?
- Gençler: 15–24 yaş grubunda istihdam 48.000 azaldı. Genç işsizlik oranı %13,0 seviyesinde.
- 25–54 yaş arası kadınlar: 28.000 kişilik düşüş yaşandı; bu gruptaki işsizlik %5,3’e çıktı.
- Sektörler: Eğitim hizmetlerinde 35.000, sağlık ve sosyal hizmetlerde 23.000, imalatta 13.000 iş kaybı var. Sağlık sektöründe bu, Aralık 2022’den bu yana ilk aylık düşüş.
- Kamu sektörü: Kamu çalışanı sayısı 70.000 azaldı; bu dördüncü ardışık aylık düşüş.
Eyaletlere göre tablo
En sert düşüş Quebec’te: 49.000 iş kaybı. Quebec’te yılbaşından bu yana toplam kayıp 130.000’e ulaştı. British Columbia’da 20.000, Manitoba’da 4.400 iş azaldı. Ontario’da düşüş sınırlı kaldı (yaklaşık 20.000) ve işsizlik %7,0’da sabit; Ontario’da yıllık bazda hâlâ 86.000 iş artışı var.
Güzel haber ise Alberta’dan: eyalette istihdam 23.000 arttı, işsizlik %6,4’e geriledi. Newfoundland and Labrador ile Prince Edward Island da küçük artışlar gördü.
İş bulmak zorlaşıyor mu?
Raporun belki de en dikkat çekici detayı “iş bulma oranı”. Ağustosta işsiz olup eylülde iş bulanların oranı %30,6. Bu oran bir yıl önce %32,8, 2017–2019 ortalamasında ise %36,5’ti. Yani işten çıkarılma oranı normal seviyelerde (%0,7) olsa da, işsiz kalanların yeni iş bulması eskisine göre daha uzun sürüyor.
İşgücüne katılım oranı da %64,8’e düştü; bu, pandemi dönemi hariç Aralık 1997’den beri en düşük seviye. Statistics Canada bunu büyük ölçüde nüfusun yaşlanmasına bağlıyor.
Ücretler tarafında ise saatlik ortalama kazanç yıllık %2,3 artışla 37,64 dolara çıktı.
Bizim için ne anlama geliyor?
Kanada’ya yeni gelenler ve iş arayanlar için mesaj net: piyasa eskisi kadar hızlı kapı açmıyor, özellikle gençler ve eğitim–sağlık–kamu alanında iş arayanlar için rekabet artmış durumda. Öte yandan Alberta gibi eyaletlerin pozitif ayrışması, şehir ve eyalet tercihinin iş arama sürecinde ne kadar önemli olduğunu bir kez daha gösteriyor. Sabırlı olmak, ağ kurmak (networking) ve farklı bölgelere açık olmak bu dönemde her zamankinden daha değerli.
Bir sonraki İşgücü Anketi 6 Kasım 2026’da yayımlanacak.
Kaynak: Statistics Canada – Labour Force Survey, September 2026
