Kanada’ya geldiğimizde çoğumuzun ilk işi asgari ücretle ya da ona yakın bir maaşla başlamak oldu. Kira, market, toplu taşıma derken ay sonunu getirmenin ne kadar zor olduğunu iyi biliyoruz. Şimdi yeni raporlar bu hissi rakamlarla doğruluyor: Kanada’nın hiçbir yerinde asgari ücret, temel ihtiyaçları karşılamaya yetmiyor.
🔎 Ne Ortaya Çıktı?
CBC News, her eyaleti kapsayan dokuz ayrı il ve bölge raporunu inceledi. Bu raporlarda yer alan 59 şehir ve bölgenin hiçbirinde eyalet asgari ücreti, “living wage” yani geçinme ücreti seviyesine ulaşmıyor.
Geçinme ücreti; barınma, gıda, ulaşım ve çocuk bakımı gibi temel giderleri karşılamak, beklenmedik masraflar için küçük bir pay ayırmak ve toplumsal hayata katılabilmek için gereken saatlik kazanç olarak tanımlanıyor. Hesaplar haftada 35 saat çalışan yetişkinleri varsayıyor ve devlet desteklerini de hesaba katıyor. Canadian Centre for Policy Alternatives bunu, birçoğumuzun olağan saydığı ekstraları içermeyen “en temel bütçe” olarak tarif ediyor.
Şehir Şehir Tablo
- Toronto ve GTA: Ontario Living Wage Network’e göre geçinme ücreti saatte 27,60 dolar. Bu, 1 Ekim’de 17,95 dolara çıkan Ontario asgari ücretinden 9,65 dolar fazla. Ontario’da asgari ücretin yettiği tek bir bölge bile yok; en düşük geçinme ücreti London-Elgin-Oxford’da, 21,15 dolar.
- Ottawa: Ontario’da en büyük artış burada: geçinme ücreti bir yılda yüzde 3, yani 70 sent arttı.
- Metro Vancouver: Living Wage B.C.’ye göre geçinme ücreti 27,85 dolar. Bölgedeki çalışanların yüzde 35’i bunun altında kazanıyor.
- Calgary: Geçinme ücreti 26,90 dolar. Alberta’da asgari ücret ise saatte 15 dolar ile ülkenin en düşüğü.
- Montreal, Halifax, Banff ve Whitehorse: Asgari ücret ile geçinme ücreti arasındaki fark 12 ila 14 dolar arasında. Whitehorse’ta geçinme ücreti bir yılda yüzde 13,3 arttı.
- Winnipeg: Manitoba’da asgari ücret 16,40 dolara çıktı ama Winnipeg’deki geçinme ücretinin yaklaşık 4 dolar altında kalıyor.
- Brandon, Manitoba: Farkın en küçük olduğu yer: geçinme ücreti 17,40 dolar, asgari ücret 16,40 dolar.
CBC, raporların farklı yöntemler kullandığını, örneğin Montreal’in tek kişilik hane üzerinden hesaplandığını hatırlatıyor. Bu yüzden şehirler birebir sıralanamıyor. Ama tablo her yerde aynı: geçinme ücreti asgari ücretin üzerinde ve çoğu yerde yükselmeye devam ediyor.
Göçmenler Bu Tablonun Tam Ortasında
Canadian Centre for Policy Alternatives’in Manitoba direktörü Molly McCracken, geçinme ücretinin altında kalanların daha çok kadınlar, göçmenler ve ırksallaştırılmış kişiler olduğunu söylüyor. Metro Vancouver’da geçinme ücretinin altında kazananların dörtte üçü ırksallaştırılmış çalışanlar.
Tablonun öbür yüzü market rafında görülüyor. Kanada’da gıda bankası kullanımı bu yıl rekor kırdı. Salvation Army’nin yeni raporuna göre neredeyse her üç Kanadalıdan biri, market alışverişini karşılayamadığı için öğün atlıyor ya da azaltıyor.
Peki Çözüm Ne?
- Akademisyenler: Toronto Metropolitan Üniversitesi’nden Tom McDowell, asgari ücretin siyasetçilerin takdirine bırakılmak yerine yerel geçinme ücretine ve gerçek yaşam maliyetine bağlanmasını öneriyor.
- İşçi savunucuları: McCracken, ücret artışının yanında vergi indirimleri, kira kontrolü ve daha güçlü çalışma standartları da istiyor.
- Küçük işletmeler: Canadian Federation of Independent Business ise düşen kârlar ve gümrük vergisi baskısı altında birçok küçük ve orta ölçekli işletmenin geçinme ücreti ödemesinin gerçekçi olmadığını savunuyor.
Yine de GTA’da yaklaşık 150 işveren, “living wage employer” sertifikası alarak çalışanlarına bu seviyede ücret ödüyor. İş arıyorsan bu sertifikalı işverenlere göz atmak işine yarayabilir.
Kısacası
Tam zamanlı çalışıp yine de ay sonunu getiremiyorsan bu senin hatan değil. Rakamlar bunun ülke genelinde yaşanan bir sorun olduğunu gösteriyor. Asgari ücret tartışması önümüzdeki aylarda eyalet gündemlerinde daha çok konuşulacak gibi görünüyor. Sen yaşadığın şehirde bu farkı nasıl kapatıyorsun?
Kaynak: CBC News, CBC Toronto
